# Saatlik Mahsuplaşmaya Uygun Akıllı Sayaç ve OSOS Veri Uyumluluğu > Saatlik mahsuplaşmaya uygun akıllı sayaç seçim kriterleri ve OSOS veri uyumluluğu: çözünürlük, iletişim protokolü ve veri erişimi. Kaynak: https://ranaliz.com/tr/blog/saatlik-mahsuplasmaya-uygun-akilli-sayac-osos · Yazar: Ahmet Korkmaz · Güncelleme: 2026-08-31 **Saatlik mahsuplaşmaya uygun bir akıllı sayaç**, üretim ve tüketim verisini saatlik (veya daha kısa) çözünürlükte kaydedip bu veriyi OSOS altyapısı üzerinden uzaktan ve otomatik olarak iletebilen sayaçtır. Sayaç seçimi veya değişikliği yapılırken belirli bir marka/model önermek yerine, tesisinizin ihtiyacına uygun genel kriterlere bakmanız önerilir. > Bu yazı bilgilendirme amaçlıdır; hukuki görüş veya resmî uzlaştırma hesabı yerine geçmez. Sayaç teknik şartnamesi, OSOS bağlantı süreci ve nihai uygunluk için dağıtım şirketiniz, EPDK ve ilgili usul/esaslar esas alınmalıdır. ## Kısa Cevap Saatlik mahsuplaşmaya uygun bir akıllı sayaçta aranması gereken temel kriterler şunlardır: (1) saatlik veya alt-saatlik veri çözünürlüğünde ölçüm ve kayıt yapabilmesi, (2) OSOS ile uzaktan okuma/iletişim protokolü desteği, (3) dağıtım şirketinin OSOS altyapısıyla uyumlu sertifikasyon ve onay durumu, (4) yeterli veri depolama ve geriye dönük erişim süresi. Sayaç zaten OSOS kapsamındaysa genellikle ek bir değişikliğe gerek kalmaz; kapsam dışı veya eski bir sayacınız varsa dağıtım şirketiyle görüşerek uygunluk teyidi almanız gerekir. Sayaçtan gelen verinin fatura ile karşılaştırılması için [OSOS sayaç verisi ile fatura doğrulama](https://ranaliz.com/tr/blog/osos-sayac-verisi-fatura-dogrulama) rehberine bakabilirsiniz. ## OSOS Nedir, Neden Önemli? OSOS (Otomatik Sayaç Okuma Sistemi), elektrik sayaçlarının uzaktan ve otomatik olarak, genellikle saatlik veya daha kısa aralıklarla okunmasını sağlayan altyapıdır. Saatlik mahsuplaşma modelinde faturanızdaki her saatlik netleştirme bu sayaçtan gelen üretim ve tüketim verisine dayanır. Yani sayacınızın OSOS ile uyumlu ve doğru şekilde çalışması, mahsuplaşma sonucunun doğru hesaplanmasının ön koşuludur. 12 Mayıs 2019'dan itibaren çağrı mektubu alan yenilenebilir lisanssız tesisler (mesken hariç) saatlik mahsuplaşma kapsamına girer; bu tesislerin sayaç altyapısının da saatlik veri üretebilecek ve OSOS'a bağlanabilecek nitelikte olması beklenir. Mesken abonelikleri aylık mahsuplaşmaya devam ettiği için bu yazıdaki kriterler öncelikle ticari/sınai lisanssız üretim tesislerini ilgilendirir. ## Sayaç Seçiminde Aranması Gereken Genel Kriterler Aşağıdaki kriterler, belirli bir marka veya modeli işaret etmeden, saatlik mahsuplaşmaya uygunluk açısından genel olarak değerlendirilmesi gereken başlıklardır. Kesin teknik şartname ve onaylı sayaç listeleri için dağıtım şirketinizin ve EPDK'nın güncel düzenlemelerine bakmanız gerekir. ### 1) Veri Çözünürlüğü (Saatlik / Alt-Saatlik) Sayacın, üretim ve tüketim değerlerini en az saatlik periyotlarla ayrı ayrı kaydedebilmesi gerekir. Bazı sayaçlar 15 dakikalık gibi daha kısa aralıklarla da veri toplayıp bunu saatlik bazda özetleyebilir; bu, saatlik mahsuplaşma için yeterli olsa da daha ayrıntılı bir dahili görünürlük sağlayabilir. Aylık toplam veya günlük toplam gösteren eski tip sayaçlar, saatlik mahsuplaşma için yeterli çözünürlüğü sağlamaz. ### 2) Uzaktan Okuma / İletişim Protokolü Desteği Sayacın, dağıtım şirketinin OSOS altyapısıyla haberleşebilecek bir iletişim modülüne sahip olması gerekir. Bu, genellikle GPRS/4G, PLC (güç hattı üzerinden haberleşme) veya benzeri bir uzaktan iletişim yöntemiyle sağlanır; kullanılan protokol ve donanım dağıtım bölgesine göre değişebilir. Kesinlik iddiası olmadan belirtmek gerekirse, sektörde yaygın kullanılan haberleşme yaklaşımlarından biri DLMS/COSEM tabanlı veri modelleridir — ancak hangi protokolün sizin bölgenizde geçerli olduğunu dağıtım şirketinizden teyit etmeniz gerekir. ### 3) OSOS ile Uyumluluk ve Onay Durumu Sayacın, dağıtım şirketinin OSOS sistemine bağlanabilecek şekilde sertifikalandırılmış veya onaylanmış olması gerekir. Piyasada bulunan her akıllı sayaç otomatik olarak sizin bölgenizdeki OSOS altyapısıyla uyumlu olmayabilir; bu nedenle sayaç seçimi veya değişikliği öncesinde dağıtım şirketinin onaylı sayaç/ekipman listesine ve bağlantı sürecine başvurmanız önerilir. ### 4) Veri Depolama ve Geriye Dönük Erişim Süresi Sayacın dahili hafızasında ne kadar süre geriye dönük saatlik veri tuttuğu, iletişim kesintisi durumunda önemli hale gelir. İletişim geçici olarak kesilirse ve sayaç bu süre boyunca veriyi dahili hafızasında saklayabiliyorsa, bağlantı yeniden kurulduğunda veri kaybı olmadan geriye dönük aktarım yapılabilir. Bu kapasitenin yeterliliği modelden modele değişir; net rakam için üretici teknik dokümantasyonuna ve dağıtım şirketinin gereksinimlerine bakılmalıdır. **Not:** Bu dört kriter genel bir değerlendirme çerçevesidir; belirli bir sayaç markası veya modelini önermemektedir. Tesisinize uygun sayacın seçimi ve onayı, bağlı olduğunuz dağıtım şirketiyle birlikte yürütülmesi gereken bir süreçtir. ## Veri Uyumluluğunun Pratik Anlamı Sayacınızın teknik olarak saatlik veri üretip OSOS'a iletmesi tek başına yeterli değildir; bu verinin sizin kendi izleme/raporlama sisteminize (ör. Ranaliz gibi bir GES izleme platformuna) ne şekilde ulaştığı da pratikte önemlidir. Genel olarak iki ayrı veri akışından bahsedilebilir: - **OSOS → Dağıtım şirketi/fatura sistemi**: Bu, resmî mahsuplaşma hesabının dayandığı ana veri hattıdır ve doğrudan dağıtım şirketi tarafından yönetilir. - **Kendi izleme sisteminiz (inverter/SCADA/GES izleme yazılımı)**: Bu, genellikle sayacınızdan bağımsız olarak, üretim ekipmanınızdan (inverter, SCADA) toplanan bir veri akışıdır ve size gün içinde anlık görünürlük sağlar. Bazı kurulumlarda sayaç verisi, dağıtım şirketinin sağladığı bir portal veya API üzerinden dışa aktarılabilir ve bu veri belirli protokollerle (ör. yaygın kullanılan Modbus gibi endüstriyel haberleşme standartları veya dağıtım şirketinin kendi veri paylaşım formatı) üçüncü taraf sistemlere entegre edilebilir. Ancak bu entegrasyonun tam olarak hangi yöntemle, hangi gecikmeyle ve hangi veri formatında sağlanacağı bölgeye ve dağıtım şirketine göre değişir; kesin bir standart olduğunu varsaymak yerine ilgili şirketle teyit etmek gerekir. Ranaliz gibi bir GES izleme platformu, genellikle sayacın kendisinden değil, inverter/SCADA katmanından topladığı üretim/tüketim verisiyle çalışır ve bunu size saatlik görünürlük, alarm ve raporlama olarak sunar. **Ranaliz resmî mahsuplaşma/uzlaştırma verisi üretmez, OSOS'un veya dağıtım şirketinin yerini almaz** — sağladığı, kendi tesis verinize dayalı bir çapraz görünürlük katmanıdır. OSOS verisiyle fatura arasındaki uyumu doğrulama yöntemi için [OSOS sayaç verisi ile fatura doğrulama](https://ranaliz.com/tr/blog/osos-sayac-verisi-fatura-dogrulama) yazısına, saatlik veri girişindeki doğruluk konularına dair [LÜM ve saatlik veri](https://ranaliz.com/tr/blog/lum-saatlik-veri-girisi) yazısına bakabilirsiniz. ## Sayaç Değişikliği / Yükseltme Kararı Öncesi Kontrol Listesi Mevcut sayacınızın saatlik mahsuplaşmaya uygun olup olmadığından emin değilseniz veya bir değişiklik/yükseltme değerlendiriyorsanız, aşağıdaki adımları izlemeniz önerilir: 1. **Mevcut sayacın kapsam durumunu öğrenin.** Dağıtım şirketinize başvurarak sayacınızın OSOS kapsamında olup olmadığını ve saatlik veri üretip üretmediğini teyit edin. 2. **Veri çözünürlüğünü sorgulayın.** Sayacın saatlik mi, yoksa daha uzun periyotlarla mı (günlük/aylık) veri kaydettiğini öğrenin. 3. **İletişim/bağlantı durumunu kontrol edin.** Sayacın OSOS'a aktif olarak veri gönderip göndermediğini, iletişim kesintisi geçmişi olup olmadığını sorun. 4. **Değişiklik gerekiyorsa süreci ve maliyeti netleştirin.** Sayaç değişikliği kimin sorumluluğunda (dağıtım şirketi mi, tesis sahibi mi), süreç ne kadar sürer ve maliyet kime aittir — bunları önceden netleştirin. 5. **Onaylı ekipman listesine bakın.** Yeni bir sayaç alınacaksa, dağıtım şirketinin onayladığı/kabul ettiği sayaç tipleri arasından seçim yapıldığından emin olun. 6. **Kendi izleme sisteminizle entegrasyonu değerlendirin.** Sayaç verisi dışında, inverter/SCADA tabanlı bir izleme sistemi kuracaksanız, bu sistemin saatlik mahsuplaşma sürecinizi nasıl destekleyeceğini (görünürlük, alarm, raporlama) planlayın. 7. **Geçiş sürecinde veri sürekliliğini takip edin.** Sayaç değişikliği sırasında kısa süreli veri boşlukları oluşabilir; bu dönemde faturalarınızı daha dikkatli kontrol etmeniz faydalı olur. Bu kontrol listesi genel bir yol haritasıdır; tesisinizin bağlı olduğu dağıtım bölgesine göre adımların sırası veya detayı değişebilir. ## Sık Sorulan Sorular (SSS) ### 1) Her akıllı sayaç saatlik mahsuplaşmaya uygun mudur? Hayır. "Akıllı sayaç" genel bir terimdir; saatlik mahsuplaşmaya uygunluk için sayacın saatlik veri çözünürlüğüne sahip olması ve dağıtım şirketinin OSOS altyapısıyla uyumlu şekilde bağlanabilmesi gerekir. Bu uygunluk dağıtım şirketiyle teyit edilmelidir. ### 2) Sayacımın OSOS kapsamında olup olmadığını nasıl öğrenebilirim? Dağıtım şirketinize veya tedarikçinize başvurarak sayaç bilgilerinizi ve OSOS kapsam durumunuzu sorgulayabilirsiniz. Kesin ve güncel bilgi yalnızca ilgili şirket üzerinden teyit edilebilir. ### 3) Sayaç değişikliğinin maliyetini kim karşılar? Bu, tesisin durumuna, sayacın mevcut kapsamına ve dağıtım şirketinin uygulamalarına göre değişen bir konudur. Kesin bilgi için dağıtım şirketinizle görüşmeniz gerekir; bu yazı bir maliyet garantisi veya paylaşım oranı iddia etmemektedir. ### 4) OSOS verisi ile kendi izleme yazılımım (ör. Ranaliz) arasında ne fark var? OSOS verisi, dağıtım şirketinin resmî faturalama/mahsuplaşma sürecine dayanak oluşturan kaynaktır. Ranaliz gibi bir izleme yazılımı ise genellikle inverter/SCADA verisine dayanarak size bağımsız bir görünürlük ve raporlama sağlar; resmî mahsuplaşma hesabının yerini almaz. ### 5) Belirli bir sayaç markası önerir misiniz? Hayır, bu yazı belirli bir marka veya model önermez. Sayaç seçimi, dağıtım şirketinizin onayladığı ekipman listesi ve tesisinizin teknik gereksinimleri temel alınarak yapılmalıdır. ## Sonuç Saatlik mahsuplaşmaya uygun bir akıllı sayaç seçimi; veri çözünürlüğü, iletişim/protokol desteği, OSOS uyumluluğu ve veri depolama kapasitesi gibi genel kriterlere dayanmalıdır. Belirli bir marka önermek yerine, bu kriterleri dağıtım şirketinizin onaylı ekipman listesiyle birlikte değerlendirmeniz en sağlıklı yoldur. Sayaç seviyesindeki uygunluk sağlandıktan sonra, kendi izleme sisteminizle kurduğunuz çapraz görünürlük, hem fatura doğrulamasını hem de operasyonel takibi kolaylaştırır. ### Hemen aksiyon alın - [OSOS sayaç verisi ile fatura doğrulama](https://ranaliz.com/tr/blog/osos-sayac-verisi-fatura-dogrulama) - [LÜM ve saatlik veri: mahsuplaşmada veri doğruluğu](https://ranaliz.com/tr/blog/lum-saatlik-veri-girisi) - [Saatlik mahsuplaşma 2026 rehberi](https://ranaliz.com/tr/blog/saatlik-mahsuplasma-2026-rehberi) - [Saatlik mahsuplaşma izleme yazılımı seçimi](https://ranaliz.com/tr/blog/saatlik-mahsuplasma-izleme-yazilimi-secimi) - [Ranaliz ile demo talep edin](https://ranaliz.com/tr/contact) ## Kaynaklar - Resmî Gazete — Elektrik Piyasasında Lisanssız Elektrik Üretim Yönetmeliği'nde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik (2 Nisan 2026, 33212 sayılı) - Resmî Gazete — Saatlik mahsuplaşma usul ve esasları (5 Mayıs 2026, 33244 sayılı) - Ranaliz ürün yetenekleri: saatlik üretim/tüketim görünürlüğü, alarm, raporlama ([/solutions/solar-monitoring](https://ranaliz.com/tr/solutions/solar-monitoring))